fa اثربخشی گروه‌درمانی شناختی-رفتاری بر کاهش باورهای غیرمنطقی و افزایش خودپنداره در سوء‌مصرف‌کنندگان مواد مخدر اعتیاد و سوء مصرف مواد Addiction & Substance Abuse پژوهشی اصيل Original Research <p dir="RTL"><strong>اهداف: </strong>یکی از درمان‌های موثر برای بهبود افراد دارای سوء‌مصرف مواد مخدر گروه‌درمانی شناختی-رفتاری است. هدف پژوهش حاضر تعیین میزان اثربخشی گروه‌درمانی شناختی-رفتاری بر تغییر باورهای غیرمنطقی و افزایش خودپنداره افراد دارای سوء‌مصرف مواد مخدر در شهر اهواز بود.</p> <p dir="RTL"><strong>مواد و روش‌ها:</strong> این پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون کنترل‌دار در کلیه مردان معتاد به انواع مواد مخدر شهر اهواز در سال ۱۳۹۷ انجام شد. ۳۰ نفر به روش تصادفی در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل تقسیم شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از دو پرسش‌نامه باورهای غیرمنطقی <em>جونز </em>و خودپنداره <em>بک</em> استفاده شد. گروه آزمایش مداخله گروه‌درمانی شناختی-رفتاری را به‌صورت ۱۰ جلسه ۶۰دقیقه‌ای دریافت کردند. داده‌ها با تحلیل کوواریانس چندمتغیری در نرم‌افزار <span dir="LTR">SPSS ۲۱</span> مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند.</p> <p dir="RTL"><strong>یافته‌ها:</strong> میانگین شاخص باورهای غیرمنطقی در هر دو گروه آزمایش و کنترل در پس‌آزمون نسبت به پیش‌آزمون کاهش داشت ولی اختلاف گروه کنترل و آزمایش در پس‌آزمون معنی‌دار بود (۰۱/۰<span dir="LTR">p<</span>؛ ۸۹/۴۲=<span dir="LTR">F</span>). میانگین شاخص خودپنداره در هر دو گروه آزمایش و کنترل در پس‌آزمون نسبت به پیش‌آزمون افزایش داشت ولی اختلاف گروه کنترل و آزمایش در پس‌آزمون معنی‌دار بود (۰۱/۰<span dir="LTR">p<</span>؛ ۱۵/۱۴=<span dir="LTR">F</span>).</p> <p dir="RTL"><strong>نتیجه‌گیری:</strong> گروه‌درمانی شناختی-رفتاری بر کاهش باورهای غیرمنطقی و افزایش خودپنداره سوء‌‌مصرف‌کنندگان مواد مخدر موثر است.</p> <p style="margin-left:42.55pt"><strong>Aims: </strong>One of the effective therapies for the improvement of substance abusers is cognitive-behavioral group therapy. The aim of this study was to determine the effectiveness of cognitive-behavioral group therapy on changing irrational beliefs and increasing self-concept of substance abusers in Ahvaz.</p> <p style="margin-left:42.55pt"><strong>Materials & Methods:</strong> This semi-experimental study with pre-test and post-test design with control group was conducted among addicted men to variety of drugs in Ahvaz in 2018. Thirty subjects were selected by random available sampling method and randomly divided into experimental and control groups. Jones`s irrational beliefs questionnaire and Beck self-concept test were used to collect data. The experimental group received cognitive-behavioral group therapy in 10 sessions (60 minutes in per session). Data were analyzed by SPSS 21 software using multivariate analysis of covariance (MANCOVA).</p> <p style="margin-left:42.55pt"><strong>Findings:</strong> The mean scores of irrational beliefs in both experimental and control groups reduced in post-test comparing to pre-test, but the difference between experimental and control groups was significant in post-test (F= ??; p<0.01). The mean scores of self-concept in both experimental and control groups increased in post-test comparing to pre-test, but the difference between experimental and control groups was significant in post-test (F= ??; p<0.01).</p> <p style="margin-left:42.55pt"><strong>Conclusion:</strong> The cognitive-behavioral group therapy is effectiveness on reducing irrational beliefs and increasing self-concept of substance abusers.</p> درمان شناختی-رفتاری, باورهای غیرمنطقی, خودپنداره, سوء مصرف مواد Cognitive-Behavioral Therapy ,Irrational Beliefs , Self-Concept ,Substance Abuse 105 110 http://jpmed.ir/browse.php?a_code=A-10-870-2&slc_lang=fa&sid=1 Zahra Masihi زهرا مسیحی rezvanhomaei@gmail.com 10031947532846007844 10031947532846007844 No Department of Psychology, Faculty of Humanities, Ahvaz Branch, Islamic Azad University, Ahvaz, Iran گروه روان‌شناسی عمومی، دانشکده علوم انسانی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران Rezvan Homaei رضوان همائی homaei@iauahvaz.ac.ir 10031947532846007845 10031947532846007845 Yes Department of Psychology, Faculty of Humanities, Ahvaz Branch, Islamic Azad University, Ahvaz, Iran گروه روان‌شناسی عمومی، دانشکده علوم انسانی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران