fa عوامل مؤثر بر اهدای خون در زنجیره تأمین خون تحت شرایط بحران فوریت‌های طب انتظامی Police Medicine Emergencies پژوهشی اصيل Original Research <p dir="RTL" style="text-align:justify"><strong>اهداف</strong><strong>:</strong> یکی از مهم‌ترین مسائل در زنجیره تأمین خون، پاسخگویی به تقاضای خون مورد نیاز بیمارستان‌ها است که در شرایط بحران حساس‌تر می‌شود. با توجه به اینکه دسترسی به عرضه خون اغلب در شرایط بحرانی به دلیل افزایش ناگهانی در تقاضا، محدود می‌شود؛ زنجیره تأمین خون در طول و پس از بحران دچار مشکلات شدید می‌گردد. مطالعه حاضر با هدف بررسی عوامل مؤثر بر اهدای خون توسط اهداکنندگان در زنجیره تأمین خون تحت شرایط بحرانی انجام شد.</p> <p dir="RTL" style="text-align:justify"><strong>مواد و </strong><strong>روش‌ها:</strong> این پژوهش توصیفی- پیمایشی در کلیه اهداکنندگان مستمر و باسابقه خون که در چهارماه اول سال ۱۳۹۷ در استان مازندران اقدام به اهدای خون کردند، انجام شد. با استفاده از روش نمونه‌گیری خوشه‌ای، ۳۸۴ به عنوان نمونه انتخاب شدند. گردآوری داده‌ها با استفاده از پرسش‌‌نامه پایا و روای محقق‌ساخته انجام شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها نیز با استفاده از روش مدل‌یابی معادلات ساختاری در قالب نرم‌افزار <span dir="LTR">SPSS ۲۰</span> و <span dir="LTR">LISREL ۸.۵۰</span> انجام شد.</p> <p dir="RTL" style="text-align:justify"><strong>یافته‌ها</strong>: در این پژوهش از ۳۸۴ نفر نمونه، ۹۲.۹۷% (۳۵۷ نفر) را مردان تشکیل داده بودند و گروه سنی ۳۱ الی ۴۰ سال با فراوانی ۳۶.۲۰% (۱۳۹ نفر) بیشترین رنج سنی شرکت‌کننده بود. ارزیابی مدل تحقیق نشان داد که تمامی شاخص‌های برازندگی در محدوده قابل قبولی قرار داشتند. مقدار بارعاملی برای اثر متغیر تبلیغات و اطلاع‌رسانی، انگیزش، آگاهی و هنجارهای ذهنی اهداکنندگان بر اهدای خون در شرایط بحران به ترتیب برابر ۹۸/۰ (۳۱/۱۰=<span dir="LTR">t</span>)، ۸۰/۰ (۴۵/۹=<span dir="LTR">t</span>)، ۶۶/۰ (۶۰/۸=<span dir="LTR">t</span>) و ۵۷/۰ (۷۵/۴=<span dir="LTR">t</span>) برآورد شد. بنابراین تبلیغات و اطلاع‌رسانی بیشترین تأثیر را بر اهدای خون توسط اهداکنندگان در شرایط بحرانی داشت.</p> <p dir="RTL" style="text-align:justify"><strong>نتیجه‌گیری:</strong> نتایج نشان داد که تبلیغات، انگیزش، هنجارهای ذهنی و آگاهی اهداکنندگان بر اهدای خون در زنجیره تأمین خون در شرایط بحران تأثیر مثبت و مستقیمی دارند و تبلیغات و اطلاع‌رسانی دارای بیشترین تأثیر است.</p> <p><strong>Aims:</strong> One of the most important issues in the blood supply chain is meeting the demand for hospitals&#39; blood supply, which becomes more sensitive in times of crisis. Given that access to blood supply is often restricted in critical situations due to a sudden increase in demand, the supply chain is in severe trouble during and after the crisis. The aim of this study was to investigate the factors affecting blood donation by donors in the blood supply chain under critical conditions.</p> <p><strong>Materials & Methods</strong><strong>:</strong> This descriptive-survey study was performed on all blood donors in Mazandaran, Iran province during the first four months of 2018. Using cluster sampling method, 384 samples were selected. Data were collected using a valid and reliable researcher-made questionnaire. Data analysis was performed using structural equation modeling in SPSS 20 and LISREL 8.50 software.</p> <p><strong>Findings:</strong> In this study, 92.97% of 384 persons were male and the age group of 31-40 years with the frequency of 36.20% had the highest age range. Evaluation of the research model showed that all fit indices were within acceptable range. Factor loadings for variable effects of advertising and informing, motivation, awareness and subjective norms on blood donation in crisis conditions were 0.98 (t=10.31), 0.80 (t=9.45), 0.66 (t=8.60) and 0.57 (t=4.75) were estimated. Therefore, advertising and information had the greatest impact on blood donation by donors in critical conditions.</p> <p style="text-align:justify"><strong>Conclusion:</strong> The results showed that advertising, motivation, subjective norms, and donor awareness have a positive and direct effect on blood supply in the crisis supply chain, and advertising and informing have the most impact.</p> اهداکنندگان خون, انگیزه, موارد اضطراری, تبلیغات Blood Donors [https://www.ncbi.nlm.nih.gov/mesh/68001782], Motivation [https://www.ncbi.nlm.nih.gov/mesh/68009042], Emergencies [https://www.ncbi.nlm.nih.gov/mesh/68004630], Advertising [https://www.ncbi.nlm.nih.gov/mesh/68000329] 71 78 http://jpmed.ir/browse.php?a_code=A-10-892-1&slc_lang=fa&sid=1 majid motamedi مجید معتمدی Moatamedi.m@gmail.com 10031947532846008683 10031947532846008683 No Department of Industrial Management, Firoozkooh Branch, Islamic Azad University, Firoozkooh, Iran گروه مدیریت صنعتی، واحد فیروزکوه، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروزکوه، ایران Mohammad Mehdi Movahedi محمد مهدی موحدی mmmovahedi@gmail.com 10031947532846008684 10031947532846008684 Yes Department of Industrial Management, Firoozkooh Branch, Islamic Azad University, Firoozkooh, Iran گروه مدیریت صنعتی، واحد فیروزکوه، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروزکوه، ایران Javad Rezaian Zaidi جواد رضاییان زیدی javadjf@gmail.com 10031947532846008685 10031947532846008685 No Department of Industrial Engineering, Firoozkooh Branch, Islamic Azad University, Firoozkooh, Iran گروه مهندسی صنایع، واحد فیروزکوه، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروزکوه، ایران Alireza rashidi komijan علیرضا رشیدی کمیجان rashidi@azad.ac.ir 10031947532846008686 10031947532846008686 No Department of Industrial Engineering, Firoozkooh Branch, Islamic Azad University, Firoozkooh, Iran گروه مهندسی صنایع، واحد فیروزکوه، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروزکوه، ایران